O działaniach UW dla UA

Program „Uniwersytet Warszawski dla Ukrainy”

Program „Uniwersytet Warszawski dla Ukrainy” to kompleksowy program społeczno-badawczy, zrealizowany przez Uniwersytet Warszawski jako bezpośrednia odpowiedź na kryzys humanitarny wywołany pełnoskalową agresją Rosji. Była to strategiczna interwencja, łącząca bezpośrednie wsparcie dla uchodźców z pogłębionymi badaniami naukowymi nad procesami integracji.

Program od początku był projektowany jako „żywe laboratorium” integracji. Jego unikatowość polegała na ścisłym połączeniu działań pomocowych z systematycznym, wielowymiarowym komponentem badawczym. Równolegle do realizacji kursów i warsztatów prowadzono szereg komplementarnych badań ewaluacyjnych, ilościowych i jakościowych – od ankiet wśród tysięcy uczestników, przez pogłębione analizy trajektorii zawodowych, po badania wpływu na społeczność akademicką UW. To podejście pozwoliło nie tylko dokumentować skalę i bezpośrednie efekty wsparcia, ale także generować unikalną wiedzę naukową na temat mechanizmów adaptacji, barier na rynku pracy oraz skuteczności różnych modeli interwencji, stanowiącą cenny zasób dla przyszłych polityk publicznych. Z syntezą wniosków z przeprowadzonych badań można zapoznać się na dedykowanej stronie.

W wyniku prowadzonego od lutego 2022 roku sieciowania koordynatorów inicjatyw proukraińskich realizowanych na UW udało się nadać wsparciu interdyscyplinarny charakter. Dzięki temu program objął 27 różnych działań, realizowanych przez pracowników z 31 jednostek UW, i był nadzorowany przez Wydział Nauk Ekonomicznych UW.

Zakładano, że w ramach całego Programu (do końca 2023 roku) wsparciem zostanie objętych co najmniej 6 000 obywateli Ukrainy. Ostatecznie wsparciem objęto ponad 10 000 osób. Grupa ta obejmowała obywateli Ukrainy, którzy przekroczyli granicę Polski 24 lutego 2022 r. lub później. Były to osoby, które nie należały do standardowej grupy odbiorców szkolnictwa wyższego (społeczność pozaakademicka).

Wartość projektu: 23 936 720,55 zł
Dofinansowanie ze środków europejskich: 20 173 868,08 zł
Dofinansowanie ze środków krajowych: 3 762 852,47 zł
Okres realizacji programu UW dla UA: od 15.10.2022 do 31.12.2023
Jednostka realizująca: Wydział Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego
Kierownik projektu: dr Agnieszka Różycka

Cele Programu

Głównymi celami realizowanych działań było wsparcie osób z Ukrainy, które przybyły na terytorium Polski 24 lutego 2022 roku lub później, w zakresie:

  • poszukiwania indywidualnej ścieżki rozwoju zawodowego, zgodnie z preferencjami i umiejętnościami,
  • nauki języka polskiego poprzez praktykę,
  • budowania niezależności ekonomicznej ukraińskich rodzin,
  • zrównoważonego rozwoju społecznego i ekonomicznego mieszkańców Polski, w tym największej mniejszości w kraju, a także ich dobrobytu społecznego,
  • integracji środowiskowej z lokalną lub branżową społecznością,
  • zapobiegania wykluczeniu młodzieży i całych rodzin, marginalizacji oraz przestępczości,
  • przeprowadzenie systematycznych badań naukowych i ewaluacji, które przekształciły Program w unikalne „żywe laboratorium” integracji; komponent badawczy obejmował kilka komplementarnych badań ilościowych i jakościowych (łącznie kilka tysięcy obserwacji) i miał na celu zarówno bieżącą optymalizację wsparcia, jak i wytworzenie nowej wiedzy akademickiej oraz praktycznych rekomendacji dla przyszłych polityk publicznych w obszarze integracji migrantów przymusowych.

Wszystkie działania realizowane w ramach Programu były bezpłatne dla uczestników.

Zasady uczestnictwa

Rejestracja uczestników
Na etapie rejestracji wymagano:

  • wypełnienia i podpisania formularza zgłoszeniowego (podpis elektroniczny, ePUAP lub tradycyjny),
  • wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych na potrzeby Programu,
  • przekazania kopii zaświadczenia o nadaniu numeru PESEL.

W trakcie realizacji Programu uczestnicy byli zobowiązani do:

  • podpisywania list obecności w celu potwierdzenia udziału w zajęciach (wymagana była co najmniej jedna udokumentowana obecność),
  • potwierdzania swojej tożsamości na potrzeby weryfikacji uprawnień do korzystania z Programu,
  • przestrzegania regulaminów obiektów, w których odbywały się zajęcia stacjonarne,
  • respektowania zasad uczestnictwa w szkoleniach e-learningowych.

Zakres działań

Kursy językowe:

  • języka polskiego jako obcego,
  • języka angielskiego,
  • innych języków (francuski, hiszpański, niemiecki, włoski, chiński).

Warsztaty i szkolenia:

  • planowania kariery i aktywizacji zawodowej,
  • przedsiębiorczości,
  • „Jak uczyć się skutecznie”,
  • adaptacyjne dla dzieci i młodzieży,
  • psychologiczne i wsparcia emocjonalnego,
  • z pierwszej pomocy przedmedycznej,
  • z dostosowania kompetencji wysoko wykwalifikowanych migrantów.

Zajęcia i aktywności integracyjne:

  • wielopokoleniowe spacery adaptacyjne po Warszawie,
  • edukacyjne i adaptacyjne zajęcia dla dorosłych,
  • spotkania rodzinne,
  • warsztaty edukacyjne dotyczące wspierania osób z niepełnosprawnościami,
  • spotkania z polską i ukraińską tradycją i kulturą,
  • krótkie wyjazdy edukacyjne i wydarzenia kulturalne (wystawy, pokazy).

Szkolenia komputerowe:

  • Excel, Word, PowerPoint, podstawy programowania, cyberbezpieczeństwo, digital marketing, media społecznościowe, platformy sieciowe.

Wsparcie edukacyjne i prawne:

  • intensywny kurs przygotowujący do podjęcia studiów lub pracy w języku polskim,
  • wsparcie prawne dla migrantów (warsztaty + konsultacje),
  • webinaria dla opiekunów, wychowawców i trenerów zaangażowanych w pomoc dzieciom z Ukrainy,
  • wykłady otwarte połączone z warsztatami,
  • konferencja podsumowująca z uroczystym wręczeniem certyfikatów.

Działania wspomagające:

  • wsparcie tłumaczy i asysty językowej,
  • obsługa informatyczna platformy e-learningowej.

Zrealizowane działania

W Programie zrealizowano następujące działania:

  1. kursy języka polskiego jako obcego
  2. kursy języka angielskiego
  3. kursy innych języków (francuski, hiszpański, niemiecki, włoski, chiński)
  4. warsztaty planowania kariery i aktywizacji zawodowej
  5. wielopokoleniowe adaptacyjne spacery miejskie po Warszawie
  6. warsztaty i wsparcie psychologiczne
  7. warsztaty z przedsiębiorczości warsztaty „jak uczyć się skutecznie”
  8. spotkania adaptacyjne dla dzieci i młodzieży
  9. eksperymentalne warsztaty przyrodnicze
  10. kursy komputerowe (Excel, Word, Power Point, podstawy programowania, cyberbezpieczeństwo, digital marketing, platformy sieciowe, media społecznościowe i inne)
  11. webinaria wspierające opiekunów, wychowawców i trenerów zaangażowanych w pomoc dzieciom z Ukrainy
  12. wsparcie prawne migrantów (warsztaty + konsultacje)
  13. intensywny kurs przygotowujący do podjęcia studiów lub pracy w języku polskim
  14. dostosowanie kompetencji wysoko wykwalifikowanych migrantów
  15. wykłady otwarte połączone z warsztatami
  16. konferencja podsumowująca z uroczystym wręczeniem certyfikatów
  17. wsparcie osób z Ukrainy, tłumacze, asysta językowa
  18. obsługa informatyczna platformy e-learningowej
  19. zajęcia edukacyjno-adaptacyjne dla osób dorosłych
  20. spotkania rodzinne
  21. warsztaty z pierwszej pomocy przedmedycznej
  22. Krótkie wyjazdy edukacyjne i pobudzające zainteresowania
  23. Wydarzenia kulturalne (np. wystawy, pokazy)
  24. Warsztaty edukacyjne dotyczące wspierania osób z niepełnosprawnościami
  25. Spotkania dla uczniów, wsparcie edukacyjne
  26. Spotkania z polską i ukraińską tradycją oraz kulturą

Dodatkowo w ramach realizacji programu prowadzono działania wspomagające:

  1. konferencja podsumowująca z uroczystym wręczeniem certyfikatów
  2. wsparcie osób z Ukrainy, tłumacze, asysta językowa
  3. obsługa informatyczna platformy e-learningowej

Zaangażowane jednostki i podmioty

W realizację Programu zaangażowanych było 31 jednostek Uniwersytetu Warszawskiego, w tym:

  1. Wydział Nauk Ekonomicznych,
  2. Wydział Neofilologii,
  3. Wydział Polonistyki,
  4. Wydział Psychologii,
  5. Wydział Lingwistyki Stosowanej,
  6. Wydział Biologii,
  7. Wydział Pedagogiki,
  8. Wydział Prawa i Administracji,
  9. Wydział Historii,
  10. Wydział Zarządzania,
  11. Wydział Dziennikarstwa, Informacji i Bibliologii,
  12. Wydział Nauk o Kulturze i Sztuce,
  13. Wydział Archeologii,
  14. Uniwersytet Otwarty,
  15. Biuro ds. Rozwoju UW,
  16. Welcome Point,
  17. Biuro Karier,
  18. Ośrodek Badań nad Migracjami,
  19. Ośrodek Studiów Amerykańskich,
  20. Biblioteka Uniwersytecka,
  21. Centrum Pomocy Psychologicznej,
  22. Centrum Kształcenia Nauczycieli Języków Obcych i Edukacji Europejskiej UW,
  23. Biuro Innowacji Dydaktycznych,
  24. Centrum Badań nad Kulturą Warszawy,
  25. Studium Europy Wschodniej,
  26. Uniwersytecki Ośrodek Transferu Technologii,
  27. Szkoła Edukacji PAFW i UW,
  28. Chór Akademicki UW,
  29. Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego,
  30. Biuro ds. Osób z Niepełnosprawnościami UW,
  31. Studium Wychowania Fizycznego i Sportu UW.

Wsparcie organizacyjne zapewniły również organizacje spoza UW, w tym:

  • Global Compact Network Ukraine (organizacja pozarządowa działająca w ramach ONZ),
  • Fundacja Liderzy Przemian,
  • Dom Ukraiński,
  • ABA ROLI Ukraine,
  • OPORA,
  • Kolektyw STUS,
  • Polsko-Amerykańska Fundacja Wolności,
  • Fundacja Edukacyjna „Perspektywy”,
  • Związek Harcerstwa Polskiego,
  • Kancelaria prawna zajmująca się cyberbezpieczeństwem,
  • Szkoły podstawowe i średnie,
  • Organizacje studenckie.

Program „Uniwersytet Warszawski dla Ukrainy” był największym projektem proukraińskim realizowanym w ramach III osi PO WER w polskim szkolnictwie wyższym. Żadna inna uczelnia ani jednostka naukowa nie wdrożyła działań o takiej skali i różnorodności.

W ramach Programu utworzono Centrum Działań Ukraińskich na UW przy ul. Dobrej 55 – miejsce, w którym odbywały się szkolenia, wykłady, zajęcia dla dzieci, konsultacje prawne i psychologiczne, doradztwo zawodowe, wieczory dyskusyjne oraz spotkania integracyjne.

Program zakończył się sukcesem, wspierając ponad 10 000 osób i przyczyniając się do integracji oraz rozwoju społeczno-ekonomicznego społeczności ukraińskiej w Polsce.